Ale kino+
alekino+
Film. PRZEJRZEĆ HARRY'EGO

PRZEJRZEĆ HARRY'EGO

Deconstructing Harry
komedia, USA, 1997, 91 min.
reżyseria: Woody Allen
obsada: Billy Crystal, Demi Moore, Judy Davis, Kirstie Alley, Woody Allen
Premiera w Ale kino+: 15.11.2008 r.
5.00
343
5 głosy | 479 miejsce w rankingu

Jeden z najlepszych filmów Woody'ego Allena z lat 90. Nakręcony w aurze skandalu, stawiający pytania o relacje między sztuką a życiem, ale też nieodparcie zabawny tym rodzajem humoru, który pozwala nazywać Allena mistrzem.

Po premierze "Przejrzeć Harry'ego" wielu widzów było zaskoczonych: ten film właściwie nie powinien powstać. Był to przecież czas, kiedy Woody Allen właśnie rozwiódł się - w atmosferze skandalu - z Mią Farrow, oskarżony został o seksualne wykorzystywanie małoletniej pasierbicy oraz o związek z drugą przybraną córką, Soon Yi-Previn, z którą niedługo później się ożenił. Tymczasem w "Przejrzeć Harry'ego" główny bohater-pisarz (w tej roli Woody Allen) bez ogródek mówi o sobie, że choć ma za sobą "trzy żony i sześciu psychoanalityków" wciąż jest infantylny, ale rekompensuje niedojrzałość wdziękiem i nie ma skrupułów, by w swoich książkach bezceremonialnie wykorzystywać autentyczne postaci i zdarzenia z własnego życia. Nieprzypadkowo bezlitosny jest też w filmie portret kobiet : otaczające Harry'ego bohaterki to po prostu nieznośne histeryczki, które urządzają awantury, kłócą się o kontakty ojca z dzieckiem i wyładowują na otoczeniu swoje frustracje. Wyjątkiem jest tylko młodziutka Fay (Elisabeth Shue), dobra, miła i szczera, dla której warto rzucić wszystko.

Nic dziwnego, że w filmie doszukiwano się jawnych, autobiograficznych śladów. Sam WOODY ALLEN tłumaczył, że z Harrym niewiele ma wspólnego "poza poglądami na temat religii, nauki i kobiet". Trudno w to uwierzyć, ale wyjaśnienia reżysera łatwo zrozumieć: "Przejrzeć Harry'ego" to film w takim samym stopniu oparty na życiu Allena, jak wiele jego poprzednich obrazów. Tym razem jednak zmieniła się perspektywa. Do tej pory widzowie odczytywali "bohatera allenowskiego" - z jego fobiami, hipochondrią, seksoholizmem, niedojrzałością i skłonnością do świntuszenia - jako artystyczną kreację. Skandal wokół reżysera pokazał, że fikcja w przypadku tego twórcy splatała się z życiem samego Allena bardziej, niż można by się spodziewać. Odczytywanie "Przejrzeć Harry'ego" jedynie w kontekście prywatnego życia autora jest oczywiście uproszczeniem i nadużyciem. Nieprzypadkowo film ten krytyka niemal jednogłośnie uznała za najwybitniejszy obraz Allena nakręcony w latach 90. Fabularnym punktem wyjścia jest sytuacja głównego bohatera, Harry'ego, który ma okazję do życiowego podsumowania - uczelnia, do której niegdyś uczęszczał, chce mu złożyć hołd i wręczyć nagrodę. Pisarz jedzie na uroczystość w towarzystwie czarnoskórej prostytutki (tylko ona - za pieniądze - zgadza się na wyjazd) oraz syna, którego - z powodu sprzeciwu żony (Kirstie Alley) - musiał porwać. Fabularnie historia nawiązuje więc do filmu Bergmana "Tam gdzie rosną poziomki", w którym stary profesor Berg jedzie na jubileusz i w czasie podróży rozlicza się z własnym życiem. Tyle że Allen ton serio stosuje wymiennie z kpiną - zamiast otrzymać na uniwersytecie wyróżnienie, Harry zostanie aresztowany, a jego psychiczny rachunek sumienia prowadzić będą postaci, które kiedyś sam wymyślił, a które w niezrozumiały sposób uzyskały cielesno-duchową niezależność. W tym właśnie odnaleźć można ślady sugerowanej w tytule dekonstrukcji Jacquesa Derridy - fikcja staje się w filmie rzeczywistością, fabuła wydaje się nieuporządkowana i chaotyczna.

"Przejrzeć Harry'ego" to film kunsztownie zrealizowany, pełen oryginalnych pomysłów i stawiający niezwykle ważne pytania: jak daleko można się w swojej twórczości odsłonić? Czy zawód artysty może usprawiedliwić wszystko? Jest to jednak również film nieodparcie zabawny, który aż skrzy się od gagów i żartów z żydowskiej religii (w roli ortodoksyjnej Żydówki wystąpiła Demi Moore), z psychoanalizy, ale też ze społecznych konwenansów. To wyborne kino doceniane nawet przez tych, którzy za filmami Woody'ego Allena nie przepadają.




SERIALE

Granica zbrodni

Najnowsza produkcja twórców zamówionego przez Netflixa niemieckiego serialu "Dark". Akcja serialowego thrillera rozgrywa się w Alpach, gdzie dochodzi do rytualnych morderstw...


KRUK. Szepty słychać po zmroku

"KRUK. Szepty słychać po zmroku" to najnowsze dzieło nagrodzonego PNF Orły reżysera Macieja Pieprzycy. Serialowy thriller zabierze widzów na Podlasie, gdzie nie tylko natura jest surowa, ostra i nieprzewidywalna...


Zbrodnia w White House Farm

Kto zamordował Bamberów? Oparta na faktach historia, w której z pedantyczną dokładnością analizuje się kulisy zbrodni...